«Φύλακες των Ακτών»: Η γνώση ως προϋπόθεση της ενεργού πολιτειότητας

Συνάντηση των εταίρων του έργου με τον Πρόεδρο του Δημοτικού Συμβουλίου Νέων Δήμου Σαρωνικού

Πώς μπορεί ένας πολίτης να υπερασπιστεί ένα δικαίωμα, αν δεν γνωρίζει ότι το έχει;

Αυτό το θεμελιώδες ερώτημα βρέθηκε στο επίκεντρο της συνάντησης που διοργάνωσε η ΦΩΤΟΕΣΣΑ, στο πλαίσιο του ευρωπαϊκού προγράμματος Erasmus+ “Guardians of the Coasts” («Φύλακες των Ακτών»), τον Μάιο ’26, με τη συμμετοχή των Πορτογαλίδων εταίρων από τους οργανισμούς Aequalitas και Impactrip και του κ. Γαβριήλ Κοκκίνη, Προέδρου του Δημοτικού Συμβουλίου Νέων Δήμου Σαρωνικού, δικηγόρου και ενεργού μέλους του Κινήματος Πολιτών «Ελεύθερες Παραλίες», με ιδιαίτερη γνώση των θεσμικών και νομικών ζητημάτων που αφορούν την προστασία της ελληνικής ακτογραμμής.

Η συνάντηση πραγματοποιήθηκε κατά τη διάρκεια της φιλοξενίας των Πορτογαλίδων εταίρων στην Ελλάδα και αποτέλεσε μία ακόμη σημαντική στάση στη διαδικασία ανταλλαγής γνώσεων και εμπειριών μεταξύ Ελλάδας και Πορτογαλίας. Στόχος της επίσκεψης ήταν η γνωριμία των εταίρων με διαφορετικές οπτικές, θεσμικές εμπειρίες και τοπικές πρακτικές που σχετίζονται με την προστασία των ακτών, τη βιώσιμη διαχείριση του παράκτιου χώρου και την ενδυνάμωση της ενεργού πολιτειότητας.

Η συζήτηση επικεντρώθηκε στο θεσμικό και κοινωνικό πλαίσιο που διέπει τις ελληνικές ακτές, στα δικαιώματα των πολιτών για ελεύθερη πρόσβαση στον δημόσιο παράκτιο χώρο, καθώς και στις προκλήσεις που αντιμετωπίζουν οι τοπικές κοινωνίες όταν καλούνται να προστατεύσουν τις παραλίες ως κοινό αγαθό.

Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στη σημασία της ενημέρωσης των πολιτών σχετικά με τα δικαιώματά τους. Όπως αναδείχθηκε κατά τη διάρκεια της συζήτησης, η γνώση αποτελεί αναγκαία προϋπόθεση για τη συμμετοχή, ενώ η ενεργός πολιτειότητα προϋποθέτει πολίτες που γνωρίζουν όχι μόνο τις υποχρεώσεις τους αλλά και τα δικαιώματά τους.

Χαρακτηριστική ήταν η επισήμανση του κ. Κοκκίνη:

«Οι άνθρωποι δεν γνωρίζουν τα δικαιώματά τους. Έτσι δεν αγωνίζονται για τα δικαιώματά τους.»

Μέσα σε μία μόνο φράση συμπυκνώνεται ένας από τους βασικούς άξονες του προγράμματος “Guardians of the Coasts”: η ενδυνάμωση των πολιτών μέσα από τη γνώση, την ενημέρωση και τη συμμετοχή.

Εξίσου ουσιαστικό ήταν και το δεύτερο μήνυμα που αναδείχθηκε κατά τη διάρκεια της συνάντησης:

«Η ακτογραμμή είναι για όλους.»

Η φράση αυτή υπενθυμίζει ότι οι ακτές αποτελούν κοινό αγαθό και ότι η προστασία τους δεν αποτελεί αποκλειστικά ευθύνη των δημόσιων αρχών ή της επιστημονικής κοινότητας. Αποτελεί συλλογική ευθύνη όλων των πολιτών.

Αυτή η αντίληψη βρίσκεται στον πυρήνα του “Guardians of the Coasts”. Το έργο επιδιώκει να δημιουργήσει γέφυρες συνεργασίας και ανταλλαγής γνώσης μεταξύ επιστημονικής κοινότητας, τοπικής αυτοδιοίκησης, εκπαιδευτικών φορέων και κοινωνίας των πολιτών, προωθώντας καλές πρακτικές για την προστασία των ακτών και την ενδυνάμωση των παράκτιων κοινοτήτων.

Μέσα από τις συναντήσεις με εκπροσώπους θεσμών, επιστήμονες, νομικούς, ενεργούς πολίτες και τοπικούς φορείς, οι εταίροι συλλέγουν εμπειρίες και διαφορετικές οπτικές που θα συμβάλουν στην ανάπτυξη του εκπαιδευτικού υλικού και του Toolkit του έργου.

Η συγκεκριμένη συνάντηση ανέδειξε ότι η προστασία των ακτών δεν ξεκινά μόνο από τα δικαστήρια, τους νόμους ή τις θεσμικές διαδικασίες.

Ξεκινά από την ενημέρωση.

Από τη γνώση.

Από τη δυνατότητα των πολιτών να κατανοούν τα δικαιώματά τους και να συμμετέχουν ενεργά στη φροντίδα των κοινών αγαθών.

Γιατί οι παραλίες μας είναι:

Ένα κοινό αγαθό.
Μια κοινή ευθύνη.
Ένα κοινό μέλλον.


Με τη χρηματοδότηση της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Ωστόσο, οι απόψεις και οι γνώμες που διατυπώνονται εκφράζουν αποκλειστικά τις απόψεις των συντακτών και δεν αντιπροσωπεύουν κατ’ ανάγκη τις απόψεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης ή του Ιδρύματος Κρατικών Υποτροφιών (ΙΚΥ). Ούτε η Ευρωπαϊκή Ένωση ούτε η χορηγούσα αρχή μπορούν να θεωρηθούν υπεύθυνες γι’ αυτές.