Πορτογαλία | 12–16 Οκτωβρίου 2026
Από τις αμμοθίνες του Cascais έως τις παραλίες της Comporta και της Melides, η ελληνική ομάδα του Guardians of the Coasts πραγματοποίησε μια πενθήμερη εκπαιδευτική επίσκεψη στην Πορτογαλία (12–16 Οκτωβρίου 2026), σε συνεργασία με την Aequalitas. Μέσα από συναντήσεις με περιβαλλοντικές οργανώσεις, κινήματα πολιτών, επιστημονικούς φορείς και εκπροσώπους της τοπικής αυτοδιοίκησης, διερευνήσαμε κοινές προκλήσεις των δύο χωρών: την προστασία των παράκτιων οικοσυστημάτων, τη δημόσια πρόσβαση στις παραλίες, τις πιέσεις της τουριστικής ανάπτυξης και τον ρόλο της ενεργού πολιτειότητας. Μια εμπειρία ανταλλαγής γνώσεων και καλών πρακτικών που ενισχύει τη διακρατική συνεργασία για τις ακτές ως κοινό αγαθό.
Πώς προστατεύουμε τις ακτές μας απέναντι στις αυξανόμενες πιέσεις του τουρισμού, της οικιστικής ανάπτυξης και της κλιματικής αλλαγής; Πώς διασφαλίζουμε ότι οι παραλίες παραμένουν όχι μόνο νομικά δημόσιες, αλλά και πραγματικά προσβάσιμες σε όλους; Και ποιος είναι ο ρόλος της κοινωνίας των πολιτών στη διαμόρφωση ενός πιο βιώσιμου μέλλοντος για τις παράκτιες περιοχές;
Αυτά ήταν μερικά από τα κεντρικά ερωτήματα που διερευνήσαμε κατά την εκπαιδευτική επίσκεψη της ελληνικής ομάδας στην Πορτογαλία, από τις 12 έως τις 16 Οκτωβρίου 2026, στο πλαίσιο του ευρωπαϊκού έργου Erasmus+ Guardians of the Coasts, που υλοποιείται από τη ΦΩΤΟΕΣΣΑ, σε συνεργασία με την πορτογαλική οργάνωση Aequalitas.
Η επίσκεψη μας έφερε σε επαφή με περιβαλλοντικές οργανώσεις, κινήματα πολιτών, επιστημονικούς φορείς και εκπροσώπους της τοπικής αυτοδιοίκησης. Από τις ακτές του Cascais έως την Comporta και τη Melides, γνωρίσαμε διαφορετικές πραγματικότητες και προσεγγίσεις, οι οποίες ανέδειξαν τόσο τις κοινές προκλήσεις Ελλάδας και Πορτογαλίας όσο και τις δυνατότητες συνεργασίας για την αντιμετώπισή τους.
Από την ανταλλαγή εμπειριών στη συλλογική δράση
Η εκπαιδευτική επίσκεψη στην Πορτογαλία αποτέλεσε μια ουσιαστική διαδικασία ανταλλαγής γνώσεων, εμπειριών και καλών πρακτικών.
Οι συναντήσεις μας ανέδειξαν διαφορετικές, αλλά αλληλοσυμπληρούμενες προσεγγίσεις: την επιστημονική έρευνα, την οικολογική αποκατάσταση, την περιβαλλοντική εκπαίδευση, την εθελοντική δράση, την κινητοποίηση των πολιτών και τον θεσμικό διάλογο.
Παράλληλα, εντοπίσαμε σημαντικές ομοιότητες ανάμεσα στις προκλήσεις που αντιμετωπίζουν οι παράκτιες περιοχές της Ελλάδας και της Πορτογαλίας.
Η πίεση της τουριστικής ανάπτυξης, οι περιορισμοί στην ουσιαστική δημόσια πρόσβαση, η προστασία της βιοποικιλότητας και η ανάγκη συμμετοχής των τοπικών κοινωνιών αποτελούν κοινά ζητήματα που απαιτούν συνεργασία και μακροπρόθεσμο σχεδιασμό.
Για τη ΦΩΤΟΕΣΣΑ, η εμπειρία αυτή εμπλουτίζει τη γνώση και τις εκπαιδευτικές προσεγγίσεις που αναπτύσσονται μέσα από το Guardians of the Coasts, ενισχύοντας τη σύνδεση της μη τυπικής εκπαίδευσης με την ενεργό πολιτειότητα και την περιβαλλοντική υπευθυνότητα.
Μια φιλοξενία με κοινές αξίες
Καθ’ όλη τη διάρκεια της επίσκεψης φιλοξενηθήκαμε στο Impact Beach House, στο Estoril, έναν χώρο που συνδέει τη φιλοξενία με την κυκλική οικονομία, την προστασία των ωκεανών, τις οικολογικές πρακτικές και τον εθελοντισμό.
Η λειτουργία του αποτέλεσε ένα επιπλέον παράδειγμα του τρόπου με τον οποίο ο τουρισμός μπορεί να συνδεθεί με την περιβαλλοντική ευθύνη και την κοινωνική προσφορά.
Ευχαριστούμε θερμά την Aequalitas για τη συνεργασία και τον συντονισμό της επίσκεψης, καθώς και όλους τους φορείς και τους ανθρώπους που μοιράστηκαν μαζί μας τις γνώσεις, τις εμπειρίες και τους προβληματισμούς τους.
Ένα ιδιαίτερο ευχαριστώ στη Rafaela Fortunato και την Beatriz Pereira, που μας συνόδευσαν και υποστήριξαν την ελληνική ομάδα σε όλη τη διάρκεια του προγράμματος, συμβάλλοντας ουσιαστικά στη μαθησιακή εμπειρία και στην επιτυχία της επίσκεψης.
Οι παραλίες μας. Ένα κοινό αγαθό. Μια κοινή ευθύνη. Ένα κοινό μέλλον.
Με την επιχορήγηση της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Ωστόσο, οι απόψεις και οι γνώμες που διατυπώνονται εκφράζουν αποκλειστικά τις απόψεις των συντακτών και δεν αντιπροσωπεύουν κατ’ ανάγκη τις απόψεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης ή του Ιδρύματος Κρατικών Υποτροφιών (ΙΚΥ). Ούτε η Ευρωπαϊκή Ένωση ούτε η χορηγούσα αρχή μπορούν να θεωρηθούν υπεύθυνες γι’ αυτές.