Η επταήμερη κινητικότητα της ΦΩΤΟΕΣΣΑΣ και της ATAC στο πλαίσιο του ALFinMotion – Mobility for Partnership, με φιλοξενία από τη ΦΩΤΟΕΣΣΑ στην Ελλάδα από 1 έως 9 Σεπτεμβρίου 2026, είχε έναν πολύ συγκεκριμένο στόχο: να δημιουργήσει τον χώρο και τις συνθήκες ώστε οι δύο οργανώσεις από τις δύο πλευρές της Μεσογείου να εργαστούν μαζί για τη διαμόρφωση μιας νέας πρότασης διαπολιτισμικής εκπαίδευσης.
Η κοινή εργασία εξελίσσεται γύρω από το concept THE SIMPLE PENCIL: DRAWING BRIDGES ACROSS CULTURES, μια εκπαιδευτική προσέγγιση που θέτει στο κέντρο τους νέους και χρησιμοποιεί τη δημιουργικότητα, το σχέδιο, την αφήγηση προσωπικών ιστοριών και τη συνεργασία ως εργαλεία διαπολιτισμικού διαλόγου. Η βασική της πορεία ξεκινά από την προσωπική ταυτότητα, περνά στην ιστορία και τον πολιτισμό του καθενός, συναντά την ιστορία του άλλου και καταλήγει στη δημιουργία κάτι κοινού.
Από την πλευρά της ΦΩΤΟΕΣΣΑΣ, στη συνδιαμόρφωση της εκπαιδευτικής προσέγγισης συμμετέχει η Ασπασία Πρωτογέρου, ALF-certified Intercultural Trainer of Trainers, facilitator στη μη-τυπική εκπαίδευση και συγγραφέας παιδικών βιβλίων. Αξιοποιώντας την εμπειρία της στον διαπολιτισμικό διάλογο, τη συμμετοχική μάθηση και την αφήγηση, παρείχε στη συνεργασία μια πρωτότυπη ιστορία με διαπολιτισμικό περιεχόμενο και τις αντίστοιχες παιδαγωγικές δραστηριότητες, οι οποίες αποτελούν βασικό υλικό για την ανάπτυξη της κοινής εκπαιδευτικής πρότασης.
Για τον λόγο αυτό, η παραμονή της Hadhami Henia, εκπαιδευτικού και εκπροσώπου της ATAC από την Τυνησία, στην Ελλάδα δεν περιορίστηκε σε συναντήσεις εργασίας ανάμεσα στους δύο εταίρους. Η επαφή με ανθρώπους και πρωτοβουλίες της τοπικής κοινωνίας αποτέλεσε μέρος μιας διαδικασίας έρευνας, ακρόασης και ανταλλαγής εμπειριών που μπορεί να τροφοδοτήσει τη μελλοντική εκπαιδευτική πρόταση.
Στο Λαογραφικό Μουσείο Κουβαρά, η συνάντηση με την κα Γιώτα Δράκου έφερε στο επίκεντρο τη σχέση ανάμεσα στην τοπική ιστορία, την προσωπική μνήμη και τη συλλογική ταυτότητα. Αντικείμενα, εικόνες και αφηγήσεις του παρελθόντος δεν λειτουργούν μόνο ως ιστορικά τεκμήρια. Αποτελούν έναν τρόπο με τον οποίο μια κοινότητα κατανοεί ποια είναι και μεταφέρει αυτή τη γνώση στις επόμενες γενιές.
Η συμμετοχή στη γιορτή και συναυλία του κινήματος Ελεύθερες Παραλίες έδωσε στην κα Henia τη δυνατότητα να γνωρίσει μια διαφορετική μορφή κοινοτικής έκφρασης. Η υπεράσπιση της ελεύθερης πρόσβασης στις παραλίες συνδέθηκε με την ενεργό πολιτειότητα, τη συμμετοχή, τη συλλογική ευθύνη και τον τρόπο με τον οποίο οι πολίτες οργανώνονται γύρω από ζητήματα που θεωρούν κοινά αγαθά.
Η συνάντηση με την κα Μάνια Βρανοπούλου, ιδρυτικό στέλεχος του δικτύου BWL “SaronOikos”, άνοιξε τη συζήτηση γύρω από τη σημασία των δικτύων, της συνεργασίας και της σύνδεσης διαφορετικών ανθρώπων και πρωτοβουλιών μέσα σε μια τοπική κοινωνία. Η δημιουργία σχέσεων εμπιστοσύνης και η ανταλλαγή εμπειρίας αποτελούν βασικά στοιχεία τόσο για την κοινωνική συμμετοχή όσο και για κάθε εκπαιδευτική διαδικασία που επιδιώκει να δημιουργήσει πραγματικό διάλογο.
Ένα ιδιαίτερα σημαντικό πεδίο διαλόγου δημιουργήθηκε κατά τη συνάντηση με την κα Ζαχαρώ Φραντζέσκου, Πρόεδρο του πολιτιστικού συλλόγου «Φωκαέων Πολιτεία». Ο σύλλογος διαφυλάσσει την ιστορική μνήμη των Φωκαέων της Μικράς Ασίας, του βίαιου εκτοπισμού τους και της εγκατάστασής τους στην Ελλάδα και την Παλαιά Φώκαια. Η συνάντηση ανέδειξε ζητήματα μνήμης, απώλειας του τόπου, μετακίνησης πληθυσμών, νέας αρχής, πολιτιστικής συνέχειας και αίσθησης του ανήκειν.
Αυτά τα θέματα έχουν ιδιαίτερη αξία σε μια συνεργασία Ελλάδας–Τυνησίας. Καθ’ όλη τη διάρκεια των συναντήσεων η Hadhami Henia είχε τη δυνατότητα όχι μόνο να ενημερωθεί για τις ελληνικές εμπειρίες αλλά και να τις αντιπαραβάλει με εμπειρίες, προκλήσεις και παραδείγματα από την Τυνησία. Η ανταλλαγή ήταν αμφίδρομη. Οι ελληνικές ιστορίες έφεραν ερωτήματα για την Τυνησία και οι τυνησιακές εμπειρίες πρόσθεσαν νέες οπτικές στις ελληνικές πραγματικότητες.
Αυτή η διαδικασία βρίσκεται στον πυρήνα του project concept που συνδιαμορφώνουν η ΦΩΤΟΕΣΣΑ και η ATAC. Η κοινή προσέγγιση DRAW – SHARE – CONNECT – CREATE χρησιμοποιεί τη δημιουργικότητα ως εργαλείο ενδυνάμωσης και καλλιέργειας της ανθεκτικότητας, ώστε οι νέοι να εκφράζουν την ταυτότητά τους, να μοιράζονται τις ιστορίες τους, να γνωρίζουν την πραγματικότητα του άλλου, να αμφισβητούν στερεότυπα και να δημιουργούν κάτι μαζί.
Στο επόμενο στάδιο, το αφηγηματικό και παιδαγωγικό υλικό που παρείχε η Ασπασία Πρωτογέρου θα προσαρμοστεί από την Hadhami Henia στο κοινωνικό και πολιτισμικό πλαίσιο της Τυνησίας και θα αξιοποιηθεί με νέους εκεί, με ιδιαίτερη έμφαση στην ενδυνάμωση νέων που βρίσκονται σε κίνδυνο πρόωρης σχολικής εγκατάλειψης και στην πρόληψη της απομάκρυνσής τους από την εκπαιδευτική διαδικασία.
Οι επαφές με το Λαογραφικό Μουσείο Κουβαρά, το κίνημα Ελεύθερες Παραλίες, το BWL “SaronOikos” Network και τη «Φωκαέων Πολιτεία» πρόσφεραν επομένως κάτι πολύ περισσότερο από πληροφορίες για την Ελλάδα. Πρόσφεραν πραγματικές ιστορίες, τοπικές εμπειρίες και διαφορετικές μορφές συλλογικής ταυτότητας και συμμετοχής, οι οποίες μπορούν να μετατραπούν σε εκπαιδευτικό υλικό, ερωτήματα και μεθοδολογίες για τη μελλοντική συνεργασία νέων από τις δύο χώρες.
Στο Mobility for Partnership, η κινητικότητα είναι το μέσο και όχι ο τελικός στόχος. Ο στόχος είναι αυτό που θα δημιουργηθεί μέσα από τη συνάντηση: μια κοινή πρόταση που θα ανταποκρίνεται σε πραγματικές ανάγκες και θα μετατρέπει τη γνώση από τις δύο πλευρές της Μεσογείου σε ένα νέο πλαίσιο διαπολιτισμικής μάθησης.
Different lines. Different stories. Shared humanity.
Η κινητικότητα υλοποιήθηκε στο πλαίσιο του ALFinMotion – Mobility for Partnership, με την υποστήριξη του Anna Lindh Foundation.