Συνάντηση των εταίρων του έργου με την εκπαιδευτικό και συντονίστρια εθελοντικών δράσεων Αναστασία Ιωαννίδου
Πώς διαμορφώνονται οι ενεργοί πολίτες που αναλαμβάνουν πρωτοβουλίες, φροντίζουν τον τόπο τους και εμπνέουν τους γύρω τους να συμμετέχουν;
Το ερώτημα αυτό βρέθηκε στο επίκεντρο της συνάντησης που διοργάνωσε η ΦΩΤΟΕΣΣΑ, τον περασμένο Μάιο, στο πλαίσιο του ευρωπαϊκού προγράμματος Erasmus+ «Guardians of the Coasts» («Φύλακες των Ακτών»), με τη συμμετοχή των Πορτογαλίδων εταίρων Rita Sousa από τον οργανισμό Aequalitas και Rafaela Fortunato και Beatriz Pereira από τον οργανισμό Impactrip, καθώς και της Αναστασίας Ιωαννίδου, εκπαιδευτικού, συντονίστριας εθελοντικών δράσεων, ιδρύτριας της ομάδας «Νέοι Εθελοντές σε Δράση – Young Volunteers in Action» και της Βιβλιοθήκης Σαρωνίδας «Αντώνιος Ιωαννίδης», επίσημης υποστηρίκτριας του προγράμματος.
Με περισσότερες από τρεις δεκαετίες συνεχούς κοινωνικής προσφοράς, η κα Ιωαννίδου έχει αφιερώσει το έργο της στην ενδυνάμωση της τοπικής κοινωνίας μέσα από τον εθελοντισμό, την εκπαίδευση, την περιβαλλοντική ευαισθητοποίηση και την κοινωνική αλληλεγγύη. Οι δράσεις που συντονίζει καλύπτουν ένα ευρύ φάσμα πρωτοβουλιών, από καθαρισμούς παραλιών και δασών, δενδροφυτεύσεις και εκπαιδευτικά προγράμματα μέχρι κοινωνικές δράσεις υποστήριξης ευάλωτων οικογενειών, φροντίδας αδέσποτων ζώων και ενίσχυσης της τοπικής κοινωνικής συνοχής.
Η συζήτηση επικεντρώθηκε στη σημασία της εκπαίδευσης ως θεμελίου της ενεργού πολιτειότητας. Αναδείχθηκε ότι η περιβαλλοντική ευαισθησία, ο εθελοντισμός και η συμμετοχή στα κοινά δεν αποτελούν αυτονόητες συμπεριφορές, αλλά αξίες που καλλιεργούνται μέσα από τη γνώση, την προσωπική εμπειρία και τη διαρκή επαφή με την κοινότητα.
Όπως χαρακτηριστικά ανέφερε η κα Ιωαννίδου:
«Η εκπαίδευση είναι η βάση των πάντων. Χωρίς εκπαίδευση δεν υπάρχει τίποτα.»
Η φράση αυτή συνοψίζει μία από τις βασικές αρχές του προγράμματος Guardians of the Coasts: η προστασία των ακτών ξεκινά από την καλλιέργεια πολιτών που κατανοούν την αξία των κοινών αγαθών και αισθάνονται ότι μπορούν να συμβάλουν ενεργά στη διατήρησή τους.
Η συζήτηση ανέδειξε επίσης τη σημασία της προσωπικής ευθύνης ως προϋπόθεσης της συλλογικής δράσης.
«Αν δεν το κάνεις εσύ ο ίδιος, τότε δυστυχώς δεν μπορούμε να περιμένουμε από τους άλλους να το κάνουν.»
Η ενεργός πολιτειότητα δεν περιορίζεται στη διατύπωση απόψεων. Εκφράζεται μέσα από την προσωπική συμμετοχή, τη συνέπεια και την καθημερινή προσφορά προς την κοινότητα.
Ιδιαίτερα συγκινητική ήταν και η αναφορά της στις αξίες της ισότητας και της ανθρώπινης αξιοπρέπειας:
«Αυτό που χρειάζεσαι εσύ, χρειάζεται ακριβώς και ο άλλος άνθρωπος. Δεν έχει σημασία το χρώμα, η θρησκεία ή η χώρα.»
Η προσέγγιση αυτή συνδέεται άμεσα με τις αρχές της διαπολιτισμικής εκπαίδευσης και της κοινωνικής συνοχής που διατρέχουν τόσο το έργο της ΦΩΤΟΕΣΣΑΣ όσο και το πρόγραμμα Guardians of the Coasts, το οποίο προωθεί τη συνεργασία, τον διάλογο και τη συμμετοχή ως βασικά εργαλεία για τη δημιουργία βιώσιμων και ανθεκτικών τοπικών κοινοτήτων.
Μέσα από τις συναντήσεις με ανθρώπους που δραστηριοποιούνται στην εκπαίδευση, στην επιστήμη, στην τοπική αυτοδιοίκηση και στην κοινωνία των πολιτών, οι εταίροι του έργου συγκεντρώνουν εμπειρίες, καλές πρακτικές και διαφορετικές προσεγγίσεις που θα αξιοποιηθούν στη δημιουργία του εκπαιδευτικού Toolkit του έργου και θα συμβάλουν στην ενδυνάμωση των παράκτιων κοινοτήτων στην Ελλάδα και την Πορτογαλία.
Η συνάντηση με την Αναστασία Ιωαννίδου υπενθύμισε ότι η ενεργός πολιτειότητα δεν γεννιέται τυχαία.
Καλλιεργείται.
Με την εκπαίδευση.
Με το παράδειγμα.
Και με ανθρώπους που αφιερώνουν τη ζωή τους στη δημιουργία μιας κοινωνίας περισσότερο συμμετοχικής, αλληλέγγυας και ανθρώπινης.
Με τη χρηματοδότηση της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Ωστόσο, οι απόψεις και οι γνώμες που διατυπώνονται εκφράζουν αποκλειστικά τις απόψεις των συντακτών και δεν αντιπροσωπεύουν κατ’ ανάγκη τις απόψεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης ή του Ιδρύματος Κρατικών Υποτροφιών (ΙΚΥ). Ούτε η Ευρωπαϊκή Ένωση ούτε η χορηγούσα αρχή μπορούν να θεωρηθούν υπεύθυνες γι’ αυτές.